Türk Siyasal Hayatı

Orion Kitabevi

Liste Fiyatı :
37.00 
TL
Orion Kitabevi Fiyatı :
29.60
TL

Hemen Al

Adet
+
-

Sepete At

ISBN
: 9789944769433
Basım Tar.
: Eylül 2019
Baskı No
: 4
Syf Sayısı
: 322
Ebat
: 16x24
Kitap No
: 150030

%20
İndirim

Türk Siyasal Hayatı - Yusuf Tekin, M.Çağatay Okutan
Türk siyasal hayatı, uzun tarihi geçmişi ve yaşananları ile okunması zevkli, ihtiva ettiği dersler itibariyle de öğrenilmesi zorunlu olaylarla doludur. Çünkü tarih, unsurların belleğidir ve siyaset de en önemli belirleyici unsur olarak her koşulda varlığını hissettirir.
Elinizdeki eserde, Türk siyasal hayatının temel dinamikleri ve tarihsel süreç içinde geçirdiği evrelere anlatılmaktadır. Hiç kuşku yok ki, siyaset ve yönetim anlayışı bağlamında insanoğlunun geldiği nokta itibariyle demokratik değer ve ilkeleri önemsiyor olmasının bir nedeni de uzun tarihi bir mücadelenin verilmiş olmasıdır. Bu mücadeleye her toplumun ciddi katkı sağladığını söylemek ne derecede doğru değilse, bir bütün olarak bakıldığında Türk siyasal yaşamının demokratik değerlerden yoksun olduğunu iddia etmek de o derece doğru değildir. Nitekim, eski Türk devletlerinde siyasal iktidara yardımcı olmuş kurultayları, Osmanlı Devleti’nin meşrutiyet girişimlerini veya Cumhuriyetli yılların modernleşme-demokratikleşme sürecine katkısını görmezden gelemeyiz. Bu bağlamda Türk Siyasal Hayatı kitabı, eski türk devletlerinden günümüze iktidar algısı ve siyaset anlayışını yöneten-yönetilen ekseninde ve sade bir dille anlatmayı hedeflemekte, bu kapsamlı tarihsel geçmişi ve günümüze etkileri konusundaki analizi ise mümkün olduğunca okuyucuya bırakmaktadır.


 

 İÇİNDEKİLER

 ÖNSÖZ................................................................................................ XI

BİRİNCİ BÖLÜM

TÜRK SİYASİ GELENEĞİ’NDE CUMHURİYET ÖNCESİ

TÜRK DEVLETLERİNİN ETKİ VE ÖNEMİ

A. OSMANLI ÖNCESİ TÜRK DEVLETLERİNDE SİYASAL YAPI......... 1

1. TÜRK SİYASİ GELENEĞİNDE DEVLET VE EGEMENLİK ALGISI...... 2

a) “Devletin Başı”, Kullandığı Unvanlar ve Göreve Geliş Şartları........ 4

b) Devletin Başı’nın Nitelikleri, Yetkileri ve Görevleri........................ 5

c) Türk Devlet Geleneğinde “Devletin Başı”nın Göreve Geliş Biçimleri 7

2.ESKİ TÜRK DEVLET YAPILARINDA SİYASAL İKTİDARA YARDIMCI

 KURULUŞLAR VE TEMSİL.................................................................... 8

B. OSMANLI DEVLETİ’NDE SİYASAL YAPI VE HAYAT..................... 9

1. OSMANLI GELENEĞİNDE SİYASAL YAPI VE KURUMLAR............... 9

a) Padişah............................................................................................ 9

b) Osmanlı Devleti’nde Siyasal Yapının Önemli Bir Unsuru Olarak Saray 11

c) Osmanlı Padişahına Yardımcı Kurum ve Kişiler............................ 12

(1) Sadr-ı Azam ve Vezirler............................................................ 12

(2) Şeyhülislam (Müfti-il Enam, Bab-ı Meşihat)............................. 13
(3) Divan-ı Hümayun..................................................................... 14

d) İlmiye Teşkilatı.............................................................................. 15

e) Ordu Teşkilatı................................................................................ 15

2. İDARİ YAPI....................................................................................... 16

3. MALİ YAPI VE VERGİLER................................................................ 16

4. OSMANLI TOPRAK SİSTEMİ............................................................ 17

a) Mülki topraklar.............................................................................. 19

b) Miri topraklar................................................................................ 19

5.OSMANLI DEVLET YAPISINDA BOZULMALAR VE ISLAHAT

ÇABALARI.............................................................................................................................. 21

a) Islahat Sürecinin Başlaması........................................................... 21

b) Islahattan Modernleşmeye............................................................. 22

(1) Selim ve Reform Süreci............................................................ 22
(2) II. Mahmut ve İvme Kazanan Modernleşme Süreci................... 23

c)Modernleşme Sürecinin Hukuki Yapıya Yansımaya Başlaması:

   Tanzimat ve Islahat Fermanları....................................................... 25

d) Modernleşme Sürecinin Siyasal Yapıya Sirayeti: Meşruti Monarşi 29

(1) Meşrutiyet ve İlk Osmanlı Meclis-i Umumisi............................ 30

(2) Tekrar Mutlak Monarşi ............................................................. 33

e) İttihat-Terakki Cemiyeti ve Yeniden Meşrutiyetin İlanı................. 35

(1) Anayasa Değişiklikleri ve İttihat ve Terakki’nin Mutlak İktidarı 37

(2) Hükümet Bunalımları ve Bab-ı Ali Baskını............................... 38

(3) Dönemin Başat Unsuru Olarak İttihat ve Terakki...................... 43

(4) Arka Arkaya Gelen Savaşlar ve Çöküş..................................... 44

(a) Trablusgarp ve Balkan Savaşları............................................ 44

(b) Birinci Dünya Savaşı................................................................. 45

C.OSMANLININ SON DÖNEMİNDE SİYASAL AKIMLAR

VE DÜŞÜNCE.......................................................................................... 48

1. OSMANLICILIK................................................................................. 48

2. İSLAMCILIK...................................................................................... 50

3. TÜRKÇÜLÜK..................................................................................... 53

4. BATICILIK (GARPÇILIK)................................................................... 57

5. DİĞER DÜŞÜNCE AKIMLARI VE ETKİN YAYINLAR....................... 60

a) Servet-i Fünun............................................................................... 60

b) Osmanlı Solu................................................................................. 60

c) Osmanlı Liberalizmi...................................................................... 62

d) Osmanlı’da Maddecilik................................................................. 64

İKİNCİ BÖLÜM

KURTULUŞ SAVAŞI VE CUMHURİYET’İN

 İLANI

A.KURTULUŞ SAVAŞI VE TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİ’NİN

KURULUŞU.......................................................................................... 67

1. KURTULUŞ SAVAŞI.......................................................................... 67

2. TBMM HÜKÜMETİ ........................................................................... 69

3. LOZAN BARIŞI VE SAVAŞIN SONA ERMESİ................................... 70

4. SEÇİMLER, II. MECLİS VE CUMHURİYETİN İLANI......................... 71

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

1923-1945: REJİM DEĞİŞİKLİĞİ VE ULUSAL

BÜTÜNLEŞME DÖNEMİ

A. SİYASAL HAYATTA GELİŞMELER.......................................... 73

1. YENİ REJİM, YENİ İLKELER......................................................... 73

a) Cumhuriyet’in İlanı (29 Ekim 1923).............................................. 73

b) Hilafetin İlgası (3 Mart 1924, Hilafetin İlgasına ve Hanedan-ı Osmaninin

Türkiye Cumhuriyeti Memaliki Haricine Çıkarılmasına Dair Kanun) 76

c) Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (17 Kasım 1924)...................... 78

d) Muhalefetin Tasfiyesi (13 Şubat 1925 Şeyh Sait Ayaklanması,

     4 Mart 1925 Takrir-i Sükûn Kanunu, Haziran 1926 İzmir Suikastı) 81

e) Cumhuriyet Halk Fırkası İkinci Kongresi (15-23 Ekim 1927)........ 85

f) Laikliğe Anayasal İlk Adımlar (10 Nisan 1928)............................. 86

2. ULUSAL BÜTÜNLEŞME DÖNEMİ ............................................... 87

a) Serbest Cumhuriyet Fırkası Denemesi (1930)................................ 87

b) Kadro Dergisi (Ocak 1932).................................................. …..  900

c) Halkevleri (19 Şubat 1932)........................................................... 91

d) Tarih Tezi (1931), Birinci Türk Tarih Kongresi (2-11 Temmuz 1932)   94

e) Türk Dili Tetkik Cemiyeti (12 Temmuz 1932),Güneş-Dil

Teorisi (1935-1936)............................................................................................................. 98

f) Üniversite Reformu (31 Mayıs 1933).......................................... 101

g) Parti-Devlet Bütünleşmesi (1936-1937)....................................... 102

h) Köycülük ve Köy Enstitüleri (27 Nisan 1940)............................. 104

3. TEK PARTİ DÖNEMİ – DEMOKRASİ .............................................. 107

B. ULUSLARARASI ORTAM VE SİYASAL HAYAT........................... 111

1. LOZAN ANTLAŞMASI (24 TEMMUZ 1923)....................................... 111

2. MÜBADELE SÖZLEŞMESİ (30 OCAK 1923)..................................... 113

3. HATAY SORUNU............................................................................. 116

C. FİKİR DÜNYASI............................................................................. 117

1. KEMALİZM...................................................................................... 117

2. SAĞ DÜŞÜNCE................................................................................ 123

3. SOL DÜŞÜNCE............................................................................... 126

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

ÇOK PARTİLİ DÖNEMDEN ASKERİ

MÜDAHALEYE (1945-1960)

A.TÜRKİYE ÇOK PARTİLİ SİYASAL YAŞAMA ALIŞIYOR (1945-1950).............. 129

1. DEMOKRAT PARTİ’NİN KURULUŞU (7 OCAK 1946)...................... 129

2. İKTİDAR-MUHALEFET TARTIŞMASI HIZLI BAŞLADI.................... 132

3. LAİKLİK GÜNDEMDE..................................................................... 134

B. DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİ (1950-1960)..................................... 136

1. DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE SEÇİMLER VE SONUÇLARI....... 136

2. DEMOKRAT PARTİ İLE GELEN DEĞİŞİM....................................... 137

3. DİN KONUSU.................................................................................. 139

4. İKTİDAR-MUHALEFET-ORDU ÜÇGENİ.......................................... 141

a) CHP’nin Malları........................................................................... 142

b) Siyasal Kaos................................................................................ 143

c) Askeri Müdahaleye Doğru........................................................... 145

C. ULUSLARARASI ORTAM VE SİYASAL HAYAT........................... 149

1. TÜRK DIŞ POLİTİKASININ DEĞİŞEN DİNAMİKLERİ..................... 149

2. KIBRIS SORUNU............................................................................. 151

D. FİKİR DÜNYASI............................................................................. 151

1. KEMALİZM...................................................................................... 151

2. SAĞ DÜŞÜNCE................................................................................ 152

3. SOL DÜŞÜNCE................................................................................ 155

BEŞİNCİ BÖLÜM

YENİDEN DEMOKRASİ: SİYASAL VE

İDEOLOJİK

AYRIŞMALAR NETLEŞİYOR (1960-1971)

A. SİYASAL HAYATTA GELİŞMELER.............................................. 157

1. 27 MAYIS ASKERİ MÜDAHALESİ................................................... 157

2. TÜRKİYE CUMHURİYETİ 1961 ANAYASASI.................................. 159

3. DÖNEMDE SEÇİMLER VE SİYASAL PARTİLER............................. 160

a) Türkiye İşçi Partisi........................................................................ 164

b) Milliyetçi Hareket Partisi.............................................................. 165

c) Milli Nizam Partisi........................................................................ 166

d) Demokratik Parti.......................................................................... 167

4. DİN DEVLET İLİŞKİSİ..................................................................... 167

a) Milli Birlik Komitesi ve Din....................................................... 169

b) Koalisyonlar Dönemi ve Din..................................................... 170

c) Adalet Partisi ve Din.................................................................. 171

5. HAREKETLİ YILLAR: 1962 VE 1968................................................ 172

B. ULUSLARARASI ORTAM VE SİYASAL HAYAT........................... 173

C. FİKİR DÜNYASI............................................................................. 175

1. SAĞ DÜŞÜNCE................................................................................ 175

2. SOL DÜŞÜNCE................................................................................ 178

ALTINCI BÖLÜM

SİYASAL VE TOPLUMSAL KAOS (1971-1980)

A. SİYASAL HAYATTA GELİŞMELER.............................................. 181

1. 12 MART ASKERİ MUHTIRASI........................................................ 181

2. SEÇİMLER, KURULAN HÜKÜMETLER........................................... 183

B. ULUSLARARASI ORTAM VE SİYASAL HAYAT........................... 185

C.EKONOMİK DARBOĞAZDAN ÇIKIŞ ARAYIŞLARI:24 OCAK KARARLARI     186

D. FİKİR DÜNYASI............................................................................. 187

YEDİNCİ BÖLÜM

12 EYLÜL 1980 SONRASI TÜRKİYE’DE SİYASAL HAYAT

A. 12 EYLÜL ASKERİ MÜDAHALESİ................................................ 189

1. ASKERİ MÜDAHALE ÖNCESİ GENEL TABLO................................ 189

a) Siyasi İstikrarsızlık....................................................................... 189

b) İç Terör....................................................................................... 190

c) Ekonomik Bunalım...................................................................... 191

d) Dış Politikada Yaşananlar ........................................................... 192

2. VE MÜDAHALE GELİYOR.............................................................. 194

B.SİYASETSİZ DÖNEM:MİLLİ GÜVENLİK KONSEYİ (MGK) DÖNEMİ........... 196

1. ASKERİ İDARE “İŞ BAŞINDA”....................................................... 197

2. 1982 ANAYASASI’NIN HAZIRLANMASI......................................... 198

C. 1983 SEÇİMLERİ VE SİYASETE ÖZAL DAMGASI........................ 199

1. MGK VETOLARI GÖLGESİNDE SİYASİ PARTİLER VE SEÇİMLER. 200

2. ASKERİ MÜDAHALE SONRASI İLK SEÇİM: 1983 SEÇİMLERİ........ 201

3. YENİ DÖNEMDE SİYASAL GELİŞMELER....................................... 203

4. 1987 REFERANDUMU VE ESKİ SİYASETÇİLERİN DÖNÜŞÜ.......... 205

5. YENİ CUMHURBAŞKANINI BELİRLEYECEK TBMM SEÇİMLERİ:

    29 KASIM 1987................................................................................ 207

6. CUMHURBAŞKANININ SEÇİMİNE İLİŞKİN TARTIŞMALAR........... 210

7.CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİ SONRASINDA SİYASAL HAYATTA

YAŞANAN GELİŞMELER.................................................................... 210

a)Tek Başına İktidar Döneminin Bitişi ve Yeniden Koalisyonlar

     Döneminin Başlaması: 20 Ekim 1991 Genel Seçimleri................ 212

b) Yeniden Koalisyonlar Dönemi..................................................... 213

c) Özal’lı Yıllarda Dış Politikadaki Önemli Gelişmeler..................... 214

D. DEMİREL ÇANKAYA’DA ............................................................. 215

1. SİYASETTE YENİ YAPILANMALAR .............................................. 217

2. 1994 YEREL SEÇİMLERİ VE REFAH PARTİSİ’NİN YÜKSELİŞİ ..... 218

3.TÜRK SİYASETİNDE YENİ BİR DÖNEMİN BAŞLANGICI

VE 1995 SEÇİMLERİ ........................................................................... 219 

4. HÜKÜMET BUNALIMLARI VE SIKINTILI KOALİSYONLAR........... 221

5. 28 ŞUBAT SÜRECİ .......................................................................... 223

6. MUHTIRA SONRASI YENİ HÜKÜMET............................................ 226

7. 18 NİSAN 1999 SEÇİMLERİ VE YENİ KOALİSYON......................... 228

E. YENİ BİNYILDA TÜRKİYE’DE SİYASAL HAYAT......................... 231

1. 2000’Lİ YILLARA DOĞRU SİYASETTE YENİ HAREKETLİLİKLER. 231

2. 3 KASIM 2002 SEÇİMLERİ VE TÜRKİYE’DE YENİDEN TEK

 PARTİ İKTİDARI................................................................................ 232

3.CUMHURBAŞKANLIĞI KRİZİ, E-MUHTIRA VE 22 TEMMUZ 2007

    ERKEN SEÇİMİ............................................................................... 235

4. 22 TEMMUZ 2007 ERKEN GENEL SEÇİMİ VE SONUÇLARI............ 237

5. AK PARTİ’NİN İLK OY KAYBI: 2009 YEREL SEÇİMLERİ............... 239

6.YENİ BİR REFERANDUM: TÜRKİYE REFERANDUMLARA ALIŞIYOR 243

7.TÜRKİYE YENİ BİR DARBE SÜRECİNE DOĞRU SÜRÜKLENİYOR. 248

   a) 12 Haziran 2011 Seçimleri.......................................................... 248

   b) 17/25 Aralık Süreci ve MİT Tırlarına Operasyon........................ 251

   c) Doğrudan Halkoyu İle Cumhurbaşkanı Seçimi............................ 253

   d) 7 Haziran Genel Seçimleri ve Yine Hükümet Krizi..................... 255

F.15 TEMMUZ DARBE GİRİŞİMİ VE HÜKÜMET SİSTEMİ 

  DEĞİŞİKLİĞİ.................................................................................... 258

1.SİYASETTE ÇALKANTILARLA DOLU BİR YIL: 2016........................ 258

 a) 15 Temmuz Darbe Girişimi ve FETÖ.......................................... 258

 b) OHAL İlanı ve Alınan Tedbirler.................................................. 260

 c) FETÖ’nün Türkiye’yi Darbe Sürecine Götürmek İçin Organize

     Ettiği Bazı Olaylar....................................................................... 261

2.141 YIL SONRA GELEN HÜKÜMET SİSTEMİ DEĞİŞİKLİĞİ............. 265

   a) 2017 Anayasa Değişikliği Referandumu Neler Getirdi?............ 266

   b) Yeni Hükümet Sisteminin İlk Cumhurbaşkanlığı Seçimi........... 268

  c) Yeni Hükümet Sistemi Hakkında Kısa Bir Değerlendirme.......... 269

EK-1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ CUMHURBAŞKANLARI.................... 271

EK-2 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLARI................... 291

EK-3 TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMET BAŞKANLARI................. 301

KAYNAKÇA..................................................................................... 308

 
Yusuf Tekin, M.Çağatay Okutan Tarafından Yazılan Diğer Eserler
Aynı Kategoride Öne Çıkanlar
Orion Kitabevi Tarafından Basılan Diğer Eserler
Bu Kategoride En Çok Tercih Edilenler
Modernleşme Krizi
18,00 TL
14,40 TL
%

20

28 Şubat Günlüğü
22,00 TL
11,00 TL
%

50